KODEKS PRACY – Świadczenia dla rodziców. Pracujący ojciec ma prawo nie tylko do urlopu macierzyńskiego i urlopu wychowawczego, ale korzysta także z ochrony zatrudnienia i z prawa do zwolnień przysługujących w związku z opieką nad dzieckiem.

Kodeks pracy przewiduje wiele uprawnień związanych z ochroną rodzicielstwa. Nie tylko matka może korzystać z takich uprawnień ale również pracujący ojciec, który wychowuje dziecko. Ojciec jest uprawniony nie tylko do urlopu macierzyńskiego ale i urlopu wychowawczego i korzysta przy tym z takiej samej ochrony zatrudnienia jak matka dziecka. Co do opieki nad dzieckiem do 14 roku życia, to ojciec ma takie samo prawo jak matka ( 2 dni wolne, płatne). Natomiast gdy opiekuje się dzieckiem poniżej 4 roku życia, zatrudnianie go w warunkach pracy uznawanych za uciążliwe może nastąpić tylko za zgodą pracownika. Taka zgoda dotyczy również wydłużenia czasu pracy ponad ośmiogodzinną normę. Należy pamiętać, że pracownika wychowującego dziecko do ukończenia przez nie 4 roku życia nie wolno bez jego zgody:

• zatrudniać w godzinach nadliczbowych,
• zatrudniać w porze nocnej,
• zatrudniać w systemie przerywanego czasu pracy,
• delegować poza stałe miejsce pracy,
• zatrudniać powyżej 8 godzin w równoważnym systemie czasu pracy, przy pracy w ruchu ciągłym, w skróconym tygodniu pracy oraz w systemie pracy weekendowej

Ojciec ma urlop macierzyński.

Warunkiem by ojciec otrzymał urlop macierzyński, który jest częścią niewykorzystanego urlopu przez matkę (pracownica, po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego, ma prawo zrezygnować z jego pozostałej części), jest zajmowanie się przez niego wychowywaniem dziecka. Gdy taka sytuacja ma miejsce, pracownica zgłasza pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego, najpóźniej na 7 dni przed przystąpieniem do pracy. Wówczas dodatkowo musi dołączyć zaświadczenie pracodawcy ojca wychowującego dziecko, potwierdzające termin rozpoczęcia przez niego urlopu macierzyńskiego, wskazany w jego wniosku o udzielenie urlopu. Ważne jest też to, że termin ten musi przypadać bezpośrednio po terminie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego przez matkę.

Ojciec wychowujący dziecko ma prawo do:

• pozostałej części urlopu macierzyńskiego w razie rezygnacji matki, po wykorzystaniu przez nią po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu,
• urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, jeżeli przyjął on dziecko na wychowanie i wystąpił z wnioskiem do sądu opiekuńczego o jego przysposobienie.
• niewykorzystanej części urlopu macierzyńskiego z powodu zgonu pracownicy,

Ojciec na wychowawczym

Nie jest tak źle ponieważ ojciec dziecka ma także prawo do urlopu wychowawczego, jeżeli legitymuje się co najmniej sześciomiesięcznym zatrudnieniem, do którego wlicza się poprzednie okresy zatrudnienia. Urlop ten udzielany jest w wymiarze do 3 lat w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 4 roku życia. Pracownik mający wymagany staż, bez względu na to, czy korzystał z urlopu wychowawczego na zasadach określonych wyżej, może skorzystać z urlopu wychowawczego w wymiarze do 3 lat, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 18 roku życia, jeżeli z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności dziecko wymaga jego osobistej opieki. Pracownik składa w tym celu pisemny wniosek na dwa tygodnie przed planowanym terminem rozpoczęcia tego urlopu.

PRZYKŁAD:

Jakub stara się o opiekę nad dzieckiem. Czy ją dostanie, skoro Magda jego żona nie pracuje?

Oczywiście, że otrzyma on 2 dni wolnego jeśli ich dziecko nie ukończyło 14 lat. 2 dni opieki nad dzieckiem pracownik otrzymuje bez względu czy drugi rodzic pracuje czy nie.

Czy ojciec dziecka ma prawo do urlopu macierzyńskiego, niezależnie od tego, czy rzeczywiście zajmuje się wychowaniem dziecka?

Z urlopu macierzyńskiego, czyli sprawowania osobistej opieki nad małym dzieckiem może tylko korzystać ojciec, który ma faktyczną możliwość sprawowania takiej opieki nad dzieckiem. Warunku tego nie będzie z pewnością spełniać ojciec, którego władza rodzicielska została zawieszona albo który władzy tej został pozbawiony przez sąd. Podobnie będzie sytuacja wyglądała w przypadku ojca, który nie może sprawować opieki nad dzieckiem ponieważ przebywa poza miejscem zamieszkania lub poza granicami kraju.